Rusya’nın Ukrayna’da kullandığı insansız hava araçlarının iletişim altyapısında Çin üretimi özel modemler tespit edildi. Gerbera ve Geran modellerine entegre edilen mesh ağ sistemleri, İHA’ların birbirleri üzerinden haberleşmesini ve uçuş sırasında uzaktan yönetilmesini sağlıyor.
İncelenen donanımların Çinli Shenzhen Xingkai Technology tarafından üretildiği belirlenirken şirketin Rusya’daki askeri üretim tesisine yönelik milyonlarca dolarlık satış teklifi de ortaya çıktı.
Rus İHA’larında Çin Yapımı Mesh Modemler Kullanılıyor
Ukrayna’da düşürülen bir Gerbera insansız hava aracından çıkarılan elektronik parçalar, Rusya’nın uzun menzilli operasyonlarda kullandığı haberleşme teknolojisine ilişkin yeni ayrıntıları açığa çıkardı.
Araçta bulunan ve üzerinde herhangi bir marka taşımayan modemin Xingkai Tech tarafından üretilen XK F-359 modeli olduğu belirlendi. Cihazın teknik özellikleri, Rus İHA’larının doğrudan yer kontrol istasyonuna bağlı kalmadan birbirleriyle iletişim kurabildiğini gösteriyor.
Söz konusu modem, uygun görüş hattı koşullarında 100 ila 300 kilometre arasında kablosuz bağlantı sağlayabiliyor. Ancak iletişim yalnızca iki cihaz arasında gerçekleşmiyor. Mesh ağ yapısında sisteme bağlı her İHA, aldığı verileri başka bir araca aktararak haberleşme zincirinin bir parçası haline geliyor.
Bu teknoloji sayesinde sınır bölgesinde uçan bir İHA, Rusya veya Belarus topraklarındaki yer istasyonundan aldığı komutları Ukrayna içlerinde ilerleyen diğer araçlara iletebiliyor. Aynı ağ üzerinden birden fazla İHA’nın yönetilmesi, uçuş sırasında yeni koordinatların gönderilmesi ve kamera sistemlerinden canlı görüntü alınması mümkün oluyor. Bağlantı noktaları hareket ettikçe ağın yapısı da otomatik olarak yeniden düzenleniyor.
XK F-359 modelinin teknik kılavuzunda haberleşmenin tek frekans üzerinden, birden fazla aktarma noktası kullanılarak gerçekleştirilebildiği belirtiliyor. Cihaz ses, geniş bant veri, yüksek çözünürlüklü görüntü ve IP tabanlı iletişim hizmetlerini destekliyor.
Kullanım alanları arasında askeri operasyonlar, kamu güvenliği, acil müdahale, denizcilik ve havacılık haberleşmesi de bulunuyor. Rusya’nın bu tür modemleri kullanmaya başlaması 2026 yılıyla sınırlı değil.
Ukrayna askeri istihbaratı, 2024 yılında ele geçirilen Gerbera İHA’larında Xingkai Technology ürünlerine rastlandığını duyurmuştu. Şubat 2026’da Rus kuvvetlerinin izinsiz kullandığı Starlink terminallerinin devre dışı bırakılmasının ardından mesh haberleşme sistemlerinin operasyonlardaki önemi daha da arttı.
İncelenen Gerbera modeli de önceki sürümlerden farklı özellikler taşıyor. Başlangıçta Ukrayna hava savunmasını meşgul etmek için ucuz sahte hedefler olarak kullanılan bu İHA’lar, daha sonra keşif ekipmanları ve patlayıcı savaş başlıklarıyla donatıldı. 2026 yazında görülen yeni versiyonlarda dikey dengeleyici bulunurken bazı araçlara görüntü aktarımı yapabilen kameralar da eklendi.
Çinli üreticinin Rusya ile ticari ilişkileri hakkındaki yeni ayrıntılar ise gerçekleştirilen gizli satın alma görüşmelerinde ortaya çıktı. Rus askeri tedarikçisi kimliğiyle şirketin resmi WeChat hesabına ulaşan araştırmacılar, Ukrayna’daki İHA’dan çıkarılan modemle tamamen aynı donanımı satın almak istediklerini bildirdi. Xingkai Technology’nin sahibi ve yöneticisi Jiang Qin, Jack Jiang adıyla yürüttüğü yazışmalarda cihazların üreticisinin kendi şirketi olduğunu doğruladı.
Jiang, XK F-359 modelinin kullanım kılavuzunu paylaşırken üretim tesisindeki modemlerin fotoğraflarını ve video görüntülerini de gönderdi. İncelemelerde, Ukrayna’dan çıkarılan cihazla şirketin sunduğu ürünün aynı olduğu görüldü. Daha önce bazı kayıtlarda XK F-358 olarak tanımlanan donanımın gerçekte XK F-359 olduğu da bu görüşmeler sırasında netleşti.
Satın alma görüşmelerinin devamında Rusya’nın Alabuga bölgesindeki İHA üretim tesisine gönderilmek üzere 500 modem için teklif istendi. Çinli şirket, sipariş karşılığında 19,5 milyon yuan, yaklaşık 2,87 milyon dolar tutarında fatura hazırladı. Yazışmalarda ürünlerin askeri üretim tesisinde kullanılacağı açıkça belirtilmesine rağmen şirket yöneticisi görüşmelere devam etti.
Ödeme için farklı bankacılık seçenekleri sunuldu. İlk faturada dolar cinsinden ödemenin Hong Kong’daki DBS Bank hesabına, yuan cinsinden ödemenin ise Çin’deki Ping An Bank hesabına yapılabileceği belirtildi.
Daha sonra hazırlanan güncel faturada Shenzhen’deki China Merchants Bank hesabına yer verildi. Bankalar konuyla ilgili yöneltilen sorulara yanıt vermezken söz konusu 500 modemin gerçekten satın alındığını veya teslim edildiğini doğrulayan bir kayıt bulunmuyor.
Xingkai Technology’nin Rusya ile bağlantısı yalnızca bu görüşmelerden ibaret değil. Daha önce şirketin Vladivostok’a gönderilmek üzere 30 mesh modem için fatura düzenlediği belirlenmişti. Rus gümrük kayıtlarında da Çinli üreticinin ürünlerinin anten ve uzaktan kumanda ekipmanı açıklamalarıyla ülkeye gönderildiği görüldü.
Bu sevkiyatların alıcıları arasında Atlant-Engineering ve LT Global Forwarding adlı Rus şirketleri bulunuyor. Ayrıca bazı uygunluk belgelerinde gerçek üretici Xingkai Technology yerine Quanzhou Yunzhuo Technology’nin adının kullanıldığı tespit edildi. Bu farklılığın nedeni ise açıklığa kavuşmadı.
İHA’lardaki modemlerin içerisinde ABD merkezli AMD’nin teknolojisini taşıyan elektronik bileşenler de bulunuyor. Xingkai Technology yöneticisi, cihazlarda AMD tarafından üretilen XC7Z020-2CLG4001 model FPGA çipinin kullanıldığını söyledi. Programlanabilir yapıya sahip bu çipler, haberleşme ağındaki bağlantı noktalarının yönetilmesi ve veri iletişiminin düzenlenmesi gibi işlemlerde görev alıyor.
AMD ise Xingkai Technology’nin doğrudan müşterisi veya yetkili iş ortağı olmadığını ve şirkete herhangi bir ürün satmadığını açıkladı. Şirket, ABD ihracat kontrollerine ve yaptırım düzenlemelerine uyduğunu belirterek ürünlerinin bu kurallara aykırı biçimde Rusya’ya gönderilmesini yasakladığını bildirdi. Çinli üretici, FPGA bileşenlerini aracı tedarikçiler üzerinden temin ettiğini ifade etti.
Ukrayna’da ele geçirilen Rus İHA’larının parçalarının satıldığı platformlarda da benzer modemlere rastlandı. İncelenen 30 farklı ilanın en az dokuzunda Xingkai Technology donanımları açıkça görüldü. Aynı şirketin ürünleri, Rusya’nın Banderol tipi dolanan mühimmatlarında da tespit edildi.
Öte yandan Rus İHA’larında kullanılan mesh donanımlarının tamamı tek bir üreticiden gelmiyor. Shahed tipi araçlarda bulunan başka bir modem modelinin Çinli Xi’an Sihou Network Technology tarafından üretildiği belirlendi. Savaş alanından toplanan donanımlara ilişkin incelenen ilanların yaklaşık yarısında bu şirketin ürünleri yer alıyor.
Rusya’nın İHA haberleşme sistemlerindeki gelişmeler Avrupa ülkelerinde de güvenlik gündemine taşındı. Litvanya hava sahasına giren Gerbera İHA’larının ardından, bu araçların daha uzak bölgelerde kullanılabilme ihtimali yeniden tartışılmaya başladı. ABD istihbaratının Avrupa ülkelerini, Rusya’nın deniz üzerinden gerçekleştirebileceği olası İHA saldırılarına karşı uyardığına ilişkin haberler de yayımlandı.
Söz konusu senaryoda Rusya’nın gölge filosundaki ticari gemilerden, konteynerlere yerleştirilmiş Gerbera İHA’larının fırlatılabileceği değerlendiriliyor. İspanya, Fransa ve İtalya gibi Akdeniz ülkeleri de olası riskler kapsamında anılıyor. Bununla birlikte Rusya’nın bu yöntemle Avrupa’ya saldırı düzenlemek üzere somut bir hazırlık yaptığına ilişkin bağımsız biçimde doğrulanmış bir bilgi bulunmuyor.
